హిందూ వివాహం విడదీయరాని పవిత్ర సంస్కారం కాదు.. ఒక ఒప్పందమే: విడాకులపై ఏపీ హైకోర్టు తీర్పు

హిందూ వివాహం ఒప్పందమే: ఏపీ హైకోర్టు తీర్పు

Indiabreakingdaily.com – హ ద వ వ హ వ డద – హ ద వ వ హ వ అంశంపై ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన తాజా తీర్పు, వివాహ బంధం యొక్క చట్టపరమైన స్వభావాన్ని పునర్వివేచన చేస్తుంది. విడదీయరాని పవిత్ర సంస్కారం కాక, ఒక ఒప్పంద రూపంలో ఉన్నదని ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది. దాదాపు 49 సంవత్సరాలుగా వేర్వేరుగా జీవించిన వృద్ధ దంపతుల వివాహాన్ని రద్దు చేస్తూ ఈ నిర్ణయం తీసుకోబడింది.

వివాహం నుండి విడిపోవడం వరకు

1972 జూన్ 4న హిందూ ఆచారాల ప్రకారం జరిగిన ఈ వివాహం నుండి సంతానం కలగలేదు. పెళ్లి తర్వాత కొద్ది కాలంలోనే మనస్పర్థలు మొదలయ్యాయి. 1978 సెప్టెంబర్ 1 నుంచి ఇరువురు విడిగా జీవించడం ప్రారంభించారు. అంటే 5 దశాబ్దాలకు పైగా నామమాత్ర వివాహ బంధంలో ఉన్నప్పటికీ, వాస్తవంగా దాదాపు 49 సంవత్సరాలుగా వారు ఒకరికొకరు దూరంగా ఉన్నారు.

77 ఏళ్ల వయస్సులో ఉన్న రిటైర్డ్ ఉద్యోగి అయిన భర్త, క్రూరత్వం మరియు విడిచిపెట్టి వెళ్లడం వంటి కారణాల ఆధారంగా నెల్లూరు ఫ్యామిలీ కోర్టులో విడాకుల పిటిషన్ దాఖలు చేశారు. 2024 జూన్‌లో ఆ ఫ్యామిలీ కోర్టు పిటిషన్‌ను అనుమతించింది. దీనిని సవాల్ చేస్తూ 72 ఏళ్ల భార్య హైకోర్టును ఆశ్రయించారు.

పరస్పర అంగీకార దిశగా మలుపు

హైకోర్టులో అప్పీలు పెండింగ్‌లో ఉన్న సమయంలో ఇరుపక్షాలు రాజీకి అంగీకరించాయి. భార్య హిందూ వివాహ చట్టంలోని సెక్షన్ 13-బి కింద పరస్పర అంగీకార విడాకులుగా మార్చాలని దరఖాస్తు చేసుకున్నారు. నెలకు రూ. 20వేలు భరణం చెల్లించడం, ఒకరిపై ఒకరు పెట్టిన క్రిమినల్ కేసులను ఉపసంహరించుకోవడం వంటి షరతులతో రాజీ మెమోను దాఖలు చేశారు. కోర్టు ఇరువైపులా రాజీ కుదిర్చేందుకు ప్రయత్నించినప్పటికీ, ఏళ్లుగా కొనసాగుతున్న విభేదాల కారణంగా వారు కలిసి ఉండేందుకు అంగీకరించలేదు.

కూలింగ్ ఆఫ్ పీరియడ్: తూచా మాత్రమే, తప్పనిసరి కాదు

హిందూ వివాహ చట్టంలోని సెక్షన్ 13-బి(2) ప్రకారం మొదటి మరియు రెండో మోషన్‌ల మధ్య 6 నెలల కూలింగ్ ఆఫ్ పీరియడ్ ఉండాలని నిబంధన ఉంది. అయితే ఈ నిబంధన తూచా తప్పకుండా పాటించాల్సిన తప్పనిసరి రూల్ కాదని, కేవలం నిర్దేశితం మాత్రమేనని ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది.

వివాహం మళ్లీ కుదిరే అవకాశం లేనప్పుడు, 6 నెలల నిరీక్షణ కాలం దంపతుల బాధను మరింత పెంచుతుంది.

ఈ స్పష్టతకు ప్రాతిపదికగా ‘శిల్పా శైలేష్ వర్సెస్ వరుణ్ శ్రీనివాసన్’ కేసులో సుప్రీంకోర్టు రాజ్యాంగ ధర్మాసనం ఇచ్చిన తీర్పును బెంచ్ తీసుకుంది. సుప్రీంకోర్టు మార్గదర్శకాల ప్రకారం, వివాహం పూర్తిగా కోలుకోలేని విధంగా దెబ్బతిన్నదని కోర్టు నిర్ధారించుకున్న తరుణంలో ఈ నిబంధనను మినహాయించవచ్చు. హ ద వ వ హ వ చట్టపరమైన స్వరూపంపై ఇచ్చిన ఈ స్పష్టత, భవిష్యత్తు విడాకుల కేసులపై ప్రభావం చూపే అవకాశం కలిగి ఉంది.

తుది ఆదేశం

ఇరువర్గాల మధ్య సయోధ్య కుదిరే అవకాశం లేకపోవడంతో, ఆరు నెలల వెయిటింగ్ కాలాన్ని హైకోర్టు మినహాయించింది. దంపతులు దాఖలు చేసిన రాజీ మెమోను ఆమోదించి, నెల్లూరు ఫ్యామిలీ కోర్టు గత